CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN TÍNH KỊP THỜI CỦA BÁO CÁO TÀI CHÍNH: NGHIÊN CỨU TẠI CÁC CÔNG TY NIÊM YẾT VIỆT NAM

Hồ Xuân Thủy

Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

Nguyễn Khánh Huyền

Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

Nguyễn Thị Thùy Nhung

Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

Trần Ngọc Ánh Tâm

Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

Lê Phú Thành

Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

Hồ Thị Thảo Trúc

Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

Ngày nhận: 26/08/2025; Ngày hoàn thành biên tập: 24/11/2025; Ngày duyệt đăng: 15/01/2026

DOI: https://doi.org/10.38203/jiem.vi.082025.1333

 

Tóm tắt: Nghiên cứu phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến tính kịp thời của báo cáo tài chính tại các công ty niêm yết Việt Nam. Dữ liệu từ 599 công ty giai đoạn 2018-2022 được phân tích bằng mô hình FGLS nhằm khắc phục hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan, đồng thời IV-2SLS và GMM sử dụng để kiểm định độ tin cậy và xử lý khả năng nội sinh. Kết quả cho thấy loại báo cáo tài chính, chất lượng kiểm toán kéo dài thời gian công bố báo cáo tài chính, trong khi công ty có tuổi đời lâu hơn thường công bố sớm hơn. Tác động của quy mô, đòn bẩy tài chính và hiệu quả sinh lời chỉ xuất hiện trong mô hình tĩnh và không còn ý nghĩa khi xem xét vấn đề nội sinh. Các phát hiện này phù hợp với lý thuyết tín hiệu, đường cong học tập và thông tin bất cân xứng, đồng thời bổ sung bằng chứng thực nghiệm về chất lượng báo cáo tài chính. Từ đó, bài viết đưa ra hàm ý quản trị giúp cơ quan quản lý tăng cường giám sát và rút ngắn thời hạn công bố, đồng thời hỗ trợ kiểm toán viên và nhà đầu tư trong việc đánh giá, ra quyết định hiệu quả hơn.

Từ khóa: Báo cáo tài chính, Công ty niêm yết, Mô hình FGLS, Tính kịp thời

DETERMINANTS OF FINANCIAL REPORTING TIMELINESS: EVIDENCE FROM LISTED COMPANIES IN VIETNAM

Abstract: This study examines the factors influencing the timeliness of financial reports among listed companies in Vietnam. Data from 599 firms over the period 20182022 were analyzed using the Feasible Generalized Least Squares (FGLS) model to address heteroskedasticity and autocorrelation issues, while the IV-2SLS and two-step GMM models were employed to test the robustness of results and control for potential endogeneity. The findings reveal that the type of financial statements and audit quality tend to prolong the reporting lag, whereas firms with longer operating histories tend to disclose their financial reports more promptly. The effects of firm size, financial leverage, and profitability appear only in the static model but become insignificant once endogeneity is controlled for. These results are consistent with signaling theory, the learning curve, and information asymmetry theory, and they contribute additional empirical evidence to the literature on financial reporting quality in emerging markets. The study suggests that regulatory bodies should enhance monitoring and shorten reporting deadlines, while supporting auditors and investors in making more effective evaluations and decisions.

Keywords: Financial Reporting, Listed Companies, FGLS Model, Timeliness